A. Lange & Söhne / Zeitwerk Deel.2

Toen de Zeitwerk voor het eerst werd uitgebracht, kreeg hij veel kritiek. Sommigen vonden hem "helemaal niet typisch voor A. Lange & Söhne". Dit horloge, met zijn directe digitale weergave, veroverde echter al snel de harten van liefhebbers dankzij zijn unieke esthetiek en hoge functionaliteit. Het ontwerp van dit horloge is namelijk geworteld in de klassiekers. Het krachtige koppel werd uiteindelijk een katalysator voor A. Lange & Söhne om meer functies in het horloge te integreren. In dit artikel blikken we terug op de unieke oorsprong en geschiedenis ervan.

Het overvloedige koppel optimaal benutten
Ontwikkeling tot een klokkenspelhorloge

Hoewel de Zeitwerk-collectie in de eerste plaats bestaat uit mechanische digitale horloges, een mechanisme dat niet bijzonder veelzijdig is, is de collectie sinds 2011 verder geëvolueerd naar slagwerkhorloges, mogelijk gemaakt door een krachtig koppel en efficiëntere mechanismen.

　Het remontoire gaf de Zeitwerk een directe digitale weergave. Het remontoire, dat het koppel van de hoofdveer "verspilt", is echter van zichzelf al geen erg efficiënt mechanisme. Bovendien beïnvloedde het zware digitale display van de Zeitwerk de prestaties van het horloge, zelfs met de toevoeging van het remontoire. Theoretisch zou de oscillatiehoek van de balans met het remontoire stabiel moeten blijven, zelfs wanneer de uren en minuten veranderen en het koppel wordt verbruikt. Zoals hierboven vermeld, daalt de oscillatiehoek van de Zeitwerk echter met wel 30 graden.

　Gezien de zware schijven die verplaatst moeten worden, is een zwenkhoek van 30 graden eigenlijk best goed. Maar het is typerend voor A. Lange & Söhne dat ze daar niet tevreden mee waren. De ingenieurs van het bedrijf wilden de Zeitwerk niet alleen "licht bewegen", maar wilden het extra koppel ook gebruiken om extra mechanismen aan te drijven.

　De eerste poging was de "Zeitwerk Striking Time" in 2011. Dit was een eenvoudig slagwerk dat elk uur en op de 15, 30 en 45 minuten luidde. Tino Beauve, de ontwerper, zei: "Het idee om een ​​slagwerk aan een horloge toe te voegen, kwam voort uit de restauratie van een Grand Complication. Gelukkig had de hoofdveer van de Zeitwerk een koppel van 2700 gram, dus het toevoegen van een mechanisme dat elke 15 minuten sloeg, was geen probleem." Overigens was het idee om nog meer functies toe te voegen oorspronkelijk afkomstig van Günter Blümlein, die het bedrijf nieuw leven inblies. De Zeitwerk, met zijn immense koppel dat Tino Beauve omschrijft als "meer dan een Lange 31", was de perfecte machine voor de implementatie van "Blümleins methode om iets aan iets toe te voegen".

　Aanvankelijk concentreerde A. Lange & Söhne zich uitsluitend op het krachtige koppel van het Zeitwerk. Zelfs als ze de interne structuur zouden aanpassen, was het mechanisme van het Zeitwerk te complex om gemakkelijk te manipuleren. Met de Zeitwerk Minute Repeater uit 2015 onderging het ontwerp echter een ingrijpende evolutie. Dit betekende dat de efficiëntie van het gehele mechanisme, inclusief het opwindmechanisme, werd verbeterd. Als bewijs hiervan werd het koppel van de hoofdveer met 300 gram verminderd, van 2700 gram voor het slagwerk.

　De Zeitwerk Minute Repeater is ontworpen door een team onder leiding van Anthony de Haas. "Bij een typische repetitie-uurwerk wordt de hoofdveer, die de repetitie aandrijft, opgewonden door een schuifje aan de zijkant van de kast te bewegen. Dit genereert een groot koppel, maar de grote opening maakt het moeilijk om het horloge waterdicht te maken. Een horloge met drukknop zou daarentegen waterdichter zijn. Het klopt dat een horloge met drukknop niet genoeg slag heeft om de hoofdveer voor de repetitie op te winden. Maar de Zeitwerk heeft een hoofdveer met voldoende koppel, waardoor de overtollige energie gebruikt kan worden om de repetitie aan te drijven."

Het Zeitwerk Striking Time-mechanisme is uiterst compact.

Overzicht van de Zeitwerk Minute Repeater. Hoewel hij op de Striking Time lijkt, is het binnenwerk compleet anders. Het raderwerk van de repeater loopt van de veer via de 9-uurpositie naar de 6-uurpositie. De uitsteeksels aan de buitenomtrek van de ring fungeren als een nokkenas, en een tandheugel die de beweging van de nokkenas nabootst, is daarop geplaatst bij de 6-uurpositie aan de wijzerplaatzijde.

　Het idee om de overtollige energie van de bewegende uur- en minutenwijzers te gebruiken om geluid te produceren, is precies hetzelfde als bij slagwerkhorloges. Bij repetitiehorloges wordt het ontwerp echter ineens een stuk complexer. Slagwerkhorloges geven slechts één keer een geluid op het hele uur, op 15 minuten, 30 minuten en 45 minuten. Een minutenrepetitiehorloge daarentegen moet even vaak een geluid produceren als het aantal uren en minuten. Het benodigde koppel om het geluid te produceren moet veel groter zijn dan bij slagwerkhorloges, en er is meer ruimte nodig voor het mechanisme. Het zou onmogelijk zijn om er een te installeren zonder de efficiëntie van het mechanisme zelf te verbeteren.

　De Haas en zijn team dachten eerst na over hoe het geluid afgespeeld zou worden: waar een typische repeater elk uur, kwartier en minuut een signaal zou afgeven, kwam zijn team met het idee om het elk uur, elke tien minuten en elke minuut te laten klinken.

"De Zeitwerk heeft een schijf die elke 10 minuten verandert. Ik wilde de repeater synchroniseren met die beweging," zegt hij. Het resultaat is een zeer ongebruikelijke "decimale repeater" die in decimale notatie klinkt. Hij legt uit dat dit komt doordat het geluid van de repeater synchroon loopt met de tijd die je ziet.

De gongs en hamers van het Zeitwerk Striking Time. De gong links is een laagklinkende gong die elk uur op het hele uur slaat. De gong rechts is een hoogklinkende gong die elk kwartier slaat. Volgens A. Lange & Söhne is het instrument "ontworpen om hetzelfde geluid te produceren als de opening van Beethovens Vijfde Symfonie, 'Het Lot'."

De L043.5, die gebruikmaakt van één enkele cilinder voor de aandrijving van het raderwerk, het digitale display en de repeater, is voorzien van diverse veiligheidsmechanismen: als de gangreserve onder de 12 uur komt, blokkeert de knop om te voorkomen dat de repeater afgaat.

　Het aantal keren dat elke toon klinkt, wordt bepaald door een nokkenas die in een tandwielkast grijpt en de beweging ervan registreert. Deze repeater is uitgerust met drie nokkenassen: één voor de uren, één voor de tien minuten en één voor de minuten. Het slimme aan deze repeater is de plaatsing van de nokkenassen. Bij een typische repeater draait het minutenwiel de nokkenas, maar bij deze repeater is de nokkenas die elke tien minuten beweegt, vastgemaakt aan de as van de tienminutenschijf. Dit reduceert de benodigde ruimte aanzienlijk. Stel dat de weergave op de tienminutenschijf verandert van 1 naar 2. De aan de as bevestigde nokkenas beweegt één stap, de tandwielkast registreert de beweging van de nokkenas, beweegt de gong die afstand en laat een toon klinken. Hoewel de schijf met de nokkenas zwaarder is, compenseren het sterke koppel en het efficiënte mechanisme van de Zeitwerk dit probleem.

　De nokken die de uren en minuten aflezen, vormen niet de as van de schijven, maar grijpen in op de respectievelijke schijven die deze weergeven. Ze registreren hun beweging en projecteren deze op het tandwielmechanisme. Het ontwerp van de Zeitwerk Minute Repeater was praktisch voltooid toen het idee ontstond om de nokken te koppelen aan de schijven die de uren, tien minuten en minuten weergeven.

　Naast het krachtige koppel maakte het energiebesparende mechanisme van de Zeitwerk het mogelijk om een ​​minutenrepetitie te realiseren. De enorme energie die nodig was voor een directe digitale weergave leidde uiteindelijk tot de ontwikkeling van een grote verscheidenheid aan varianten van dit model.

ZEITWERK STRAKING TIME
De oorsprong van de eenvoudigste klok met slagwerk

　De Zeitwerk Striking Time, uitgebracht in 2011, is een eenvoudig klokkenspel. Het is niet zo complex als een minutenrepetitie, die meerdere keren slaat, en het mechanisme is niet zo geavanceerd als dat van de Decimal Strike, die ook een eenvoudig klokkenspel is maar elke 10 minuten slaat.

　Met dit model heeft A. Lange & Söhne ongetwijfeld de ontwikkeling van multifunctionaliteit versneld, en wat betreft de uitbreiding van de mogelijkheden van het remontoire-mechanisme dat de Zeitwerk bood, kan dit model worden beschouwd als een van de mijlpalen die het bedrijf heeft bereikt. Zonder het succes van de Zeitwerk Striking Time is het onwaarschijnlijk dat het bedrijf het remontoire-mechanisme zou hebben overwogen voor de verdere ontwikkeling van gecompliceerde horloges.

　Eerlijk gezegd is het geluid, net als bij andere Zeitwerk-slagwerkhorloges, niet bijzonder luid. Het is echter voldoende als herinnering, en dit model, dat elke 15 minuten slaat, lijkt gebruiksvriendelijker dan de Decimal Strike, die elke 10 minuten slaat. Hoewel het mechanisme hetzelfde is gebleven, is de afwerking van de kast en de wijzerplaat duidelijk verbeterd ten opzichte van eerdere modellen. De aantrekkingskracht van A. Lange & Söhne beperkt zich niet langer tot unieke mechanismen, bruggen van Duits zilver en platen.

　Sinds de introductie in 2009 trekt de Zeitwerk de aandacht met zijn unieke mechanisme. Het grote, direct afleesbare digitale display is niet alleen zeer goed leesbaar, maar ook gebruiksvriendelijk. De geluidsweergave benadrukt de praktische bruikbaarheid, waardoor het een aantrekkelijk horloge is voor liefhebbers van mechanische horloges en voor diegenen die op zoek zijn naar een praktisch luxehorloge. Geïnspireerd door een digitaal zakhorloge uit de 19e eeuw heeft A. Lange & Söhne dit herwerkt tot een modern, praktisch polshorloge. Dit is mogelijk gemaakt door de "nooit stilstaan"-mentaliteit van het bedrijf.